ABCDaaah… wat heeft dat te maken met mijn craving?

craving / trek opvangen en loslaten middels ABCD(aaah)© van PraatmetHans

TREK KAN JE OPVANGEN middels ABCD(aaah)©

in het kort:

  • Stop! en adem…
  • Actualiteit echt zien
  • Beeld en Behoefte (be)grijpen
  • Consequenties van gebruik onder ogen zien (MPK)
  • DOEN!
    • Actief Afscheid
    • Alternatieve Actie(s)
      • of het Aanleren van alternatieven
    • Actief Accepteren
      • Afleiding zoeken
    • Herhalen, Herhalen, Herhalen (Automatiseren )

© HRJWest, 2009, Utrecht

Voor de duidelijkheid: Ik praat over “opvangen”, niet over “blokken” of “wegmaken” van trek.
Vergelijk het met de vechtsporten als judo, jiujitsu, aikido en niet met dynamiet of goochelarij. Je kan trek niet opblazen of weg fantaseren. Je kan de energie ervan oppakken en de richting ervan omdraaien. Zoals je bij aikido vaak mooi hoort: “Je bezeert jezelf niet door de energie van de vijand te blokkeren. Je vangt hem op, neemt de energie van vijand mee in een cirkelbeweging… om hem dan vervolgens een stukkie verderop uit de cirkel te laten vliegen met dezelfde energie als waarin hij binnen kwam…”

Hoe doe je dat op een moment dat je al wel trek hebt in gebruik, waarschijnlijk ook zin hebt in gebruik maar nog nèt wel kan nadenken?

• 0 – Stop!.. en adem…

dat is iets dat je letterlijk even moet doen.

opvangen

Vóór dat je wat-dan-ook doet: zegt “Stop!” tegen jezelf en adem bewust!
Je voelt trek, dat moet je heus even serieus nemen voordat jouw automatismes verder gaan…
(want je weet in welke richting je automatisch zal gaan)…

Stop en adem door, je zal nog wel eens vaker trek tegen komen, dat is geen reden om je adem in te gaan houden. We zullen in het komende ABCD-tje een paar keer heen-en-weer gaan van binnen-wereld naar buiten-wereld, van gevoel en gedachten naar gedrag. Op zich ook bijna een adembeweging.
Begin met:


• 1 – Actualiteit echt zien
(het is zoals het is)

buitenwereld

Trek kan snel groeien dus het is even belangrijk om je kort te oriënteren, even overzicht te krijgen wat er buiten jou aan de hand is..

Adem rustig in en kijk letterlijk even een paar keer rustig van links naar rechts en van rechts naar links. Kijk op een brede manier om je heen, juist ook om de fixatie op het gevoel van binnen te doorbreken, om de gefixeerde manier van kijken te doorbreken die je misschien kent als je iemand met trek ziet kijken naar het middel dat ineens zo duidelijk in het gezichtsveld staat. Er is méér zien! Adem voldoende uit voor je inademt en adem rustig in door je neus terwijl je even oriënterend om je heen kijkt. Niet om trek “weg te ademen” maar juist om je even van het actuele moment bewust te worden. Vraag jezelf af:
Waar ben ik nu, wat gebeurt er, wat voor soort trek ontstaat er en waar is het veilig voor mij?
“Wat gebeurt er om jou heen, dat je trek krijgt…”


• 2 -Beeld en Behoefte (be)grijpen

binnenwereld

Soms zijn ze een beetje lastig te pakken omdat de craving, de trek zo op de voorgrond komt te staan in ons brein.

Er zijn van binnen natuurlijk dingen gebeurt op basis van die actualiteit.
Mogelijk heb je van binnen beelden gevormd die kunnen kloppen maar die mogelijk ook meer te maken hebben met oude ervaringen. Dat maakt niet uit verder, het draait er alleen om dat je het waarneemt en op waarde schat: Welke beelden heb jij op dit moment van binnen (logische of onlogische)?

..en véél belangrijker nog: Wat zijn nu eigenlijk de behoeften?
Ja, om te drinken/roken/slikken/snuiven ja, dat begrijp ik. Maar waarom? Wat wil je daarmee bereiken? Er is waarschijnlijk niks mis mee dat je die behoefte hebt. Het draait alleen om de vraag of inderdaad drinken/roken/slikken/snuiven de meest optimale manier is om met die behoefte om te gaan.

Wat zijn naast, of onder mijn trek de mogelijke gevoelens en/of onderliggende behoeftes die ik van binnen voel op dit moment:
“Wat wil je eigenlijk wel als je dus niet gaat gebruiken…”


• 3 – Consequenties van gebruik onder ogen zien

binnenwereld

Gebruik heeft verschillende consequenties voor je menselijkheid, voor je gevoel, voor je biologie. Gebruik heeft verschillende effecten voor de verschillende lagen
in jezelf. Juist om je een beetje los te weken van die biologische trek die je mogelijk voelt of dat automatisme waarmee je op dat lastige gevoel dreigt te gaan reageren.
denk even over jezelf na op een Mens-Paard-Krokodil manier. En bedenk je goed alle drie. Begin eens heel koel calculerend. Goed nadenken over de mogelijke gevolgen voor jou en voor anderen, voor banen of partners of andere zaken die jij waardevol vind. Wat zijn de gevolgen die we mogen verwachten als we er reëel naar kijken? Wat is de terugval-kans, wat is de uitglij-kans en wat is dan de wegglij-kans, en wat worden daar dan weer de consequenties van?

Wat zijn de gevolgen voor jouw emotionele brein. Wat gaat gebruik betekenen voor jouw schaamte of jouw trots, voor de mensen waar jij van houdt en voor hun reactie op jou? Wat ga je voelen daardoor?

En op bio-niveau zal je inderdaad even het gevoel hebben dat er rust ontstaat, of juist opwinding. Dat zal de reden zijn van de trek, inderdaad. Ik weet niet in hoeverre het gebruik ècht lekker zal zijn maar daar heb jij misschien meer ideeën over.

En misschien zijn er nog wel meer niveaus waar je naar wilt kijken.
Wat zijn nou de verschillende(!) consequenties waar ik voor kies, als ik kies voor gebruik:

“wat worden al de consequenties van ‘gebruik’…”

• 4 – DOEN !!!

Gedrag dus zichtbaar in de buitenwereld

Het draait er na deze korte voorbereiding om om wat je vervolgens gaat doen.
Dat zijn acties, niet alleen dingen die je bedenkt. Vaak houden we de dingen liever een beetje in ons hoofd, zeker als schaamte inmiddels een rol speelt.
Maar ons gevoel reageert maar weinig op onze gedachten, het reageert vooral op de dingen die er gebeuren omdat we door die gedachten iets zijn gaan doen! Neem de tijd die jij nu nodig hebt! Gun jezelf de aandacht en de tijd die er voor staat. Claim wat je nodig hebt in je omgeving zodat je duidelijkheid kunt maken binnen jezelf. Ook al is dat soms knap lastig…
Daarom noem ik het vaak het afgrijselijk D-woord: DOEN!

In deze DOE-acties zitten drie A’s (doe minstens twee van deze drie A’s in deze doe-stap):

“het denken is niet belangrijk, het gaat om het DOEN…”

– – 4.1 Actief Afscheid

Als ik naar aanleiding van C heb besloten om niet te gebruiken bedenk je dan ook hoe je actief los laat, actief laat staan en hoe jij je (waarschijnlijk ook letterlijk) àfwendt van het middel of van de situatie waarin je had kunnen gaan gebruiken. Het kan ook helpen om hardop iets te zeggen als “dat ga ik dus niet doen!” ofzo. (het is bijna alsof je verslaafde stukje brein van buitenaf duidelijkheid krijgt over wat er niet gaat gebeuren).

Hoe neem ik op dàt moment actief afscheid?
“bewust en hardop iets NIET gaan doen …”


– – 4.2 Alternatieve Actie

(gericht op de eigenlijke behoefte, dus anders dan de behoefte om te gebruiken)

Er waren dus, hadden we bij de stap ‘B’ gemerkt, waarschijnlijk ook andere behoeften dan de behoefte aan het middel. Mogelijk is daar best iets èchts mee te doen. Een stap die je kan zetten, iets wat je tegen iemand kan zeggen, iets dat je echt fysiek doet en verandert in de buitenwereld. Niet alleen maar iets dat je jezelf bedenkt van binnen.
Soms is het moeilijk om in deze stap je aandacht van die trek af te krijgen.

Tip: Je kunt je dan even richten op het “anti-trek-ademen” om je gedachten weer wat vrij te maken zodat je makkelijker op nieuwe ideeën komt.

Wat ga ik doen om die (onderliggende) behoefte te bevredigen?

“wat kan je wèl doen voor jezelf als je

die behoefte hebt…”

– – 4.2.b Aaanleren nieuwe Acties

Soms heb je nog maar nauwelijks kunnen oefenen met nieuwe manieren om die eigenlijke behoefte, op een andere manier te bevredigen of ruimte te geven.
Dat voelt dan wel eens een beetje hopeloos

“maar dat kan ik toch helemaal nog niet!”

Als je dus voor die manier van denken kiest dan zit je vaak al nodeloos snel weer in het gebruik. Nodeloos, want het aardige is dat je vaak alleen al veel vermindering van trek voelt wanneer je begint om dat nieuwe gedrag aan te leren. Je hoeft het nog helemaal niet te kunnen!
Ook als het nog niet helemaal lukt (of als het een keer nog helemaal niet lukt) dan merk je vaak al dat de trek behoorlijk weg begint te ebben als je er mee aan de slag gaat om dingen op een nieuwe manier te proberen. Alsof je systeem zegt: “het werkt nog niet helemaal maar dit is wèl de goeie richting!”
Oh, en nee, je omgeving is niet altijd blij met jouw nieuwe gedrag (ook zo’n domper waardoor mensen nog wel eens terugglijden) maar luister naar dat eigen gevoel en dat verminderen van jouw trek: het is wel goed voor jou.
“wat kan je leren doen voor jezelf als je eens die behoefte hebt…”


– – 4.3 Actief Accepteren

Niet alles laat zich oplossen en veranderen. Sommige dingen moeten we leren uithouden omdat we niet altijd al onze behoeftes zullen kunnen bevredigen. Maar dat gaat beter als je er ook actief voor kiest: het actief accepteren van die lastige gevoelens. En begrijp me goed, dat kan best even te veel zijn. Er is niks mis mee om je even af te leiden en even iets heel anders te gaan doen om het je makkelijk te maken, om het gevoel of de behoefte uit te stellen naar een moment dat je jezelf weer sterk voelt omdat je uitgeslapen bent of een moment dat er andere mensen zijn die je kunnen steunen.

Maar als ik kies om een gevoel of een behoefte actief te accepteren dan doe ik er vaak verstandig aan om hem ook goed te doorvoelen. Te voelen waar ik hem in m’n lichaam voel, er misschien naartoe te ademen of mijn aandacht op te richten. Zonder er in te gaan hangen of te gaan lopen dwepen. Je hoeft er niet eens expressie aan te geven. Als je het maar ziet voor wat het is: jouw gevoel op dit moment, jouw behoefte op dit moment, en jij mag actief kiezen wat jij met dat gevoel doet, ook als je er niets mee doet en voelt hoe het veranderd doordat je er stil bij blijft staan.
Waar voel ik dat gevoel dat hoort bij die behoefte? ..en hoe ontwikkelt het zich als ik niks anders doe dan voelen dat het van mij is.
“WAAR voel je dat in jouw levende lijf? …”


– – 4.3.b – • afleiding zoeken

Als je ervoor kiest om jezelf even af te leiden hoe doe je dat handig? En nogmaals: daar is dus niks mis mee. Want, juist als je afleidingen zoekt niet om weg te rennen van iets, maar omdat je even uitstel wilt om jezelf weer op te laden in het proces van acceptatie, juist daardoor verdeel je jouw krachten handiger, dat maakt je alleen maar slimmer en sterker dan niks accepterend blind wegrennen.
Dus: wat is dan een prikkel die sterk genoeg is om even af te leiden, even de trek te overschreeuwen? Wat kan ik gaan doen(!) in deze situatie? Of misschien kan ik mezelf beter even uit deze situatie halen en een stuk gaan lopen (nee, niet langs de slijterij of de dealer *knipoog*), misschien kan ik de kat gaan aaien of een stuk met de hond gaan lopen, even op de gitaar rammen of een filmpje opzetten, iets geils gaan kijken of iets engs of iets spannends. Een boek proberen te lezen of kijken of ik iets kan bestuderen op wikipedia of Youtube of TED.

Of misschien heb jij nog goeie tips voor ZelfControle.info?

Of misschien moet ik een anderhalve literfles koude spa rood opdrinken om me op andere gedachten te brengen of kan ik even aan de telefoon hangen en praten over dingen die mijn hobby zijn, of zullen gaan worden.
Hoe en waar zoek ik (tijdelijk) afleiding?
“beter afleiden dan lijden”


– – 4.4 – Herhalen, Herhalen, Herhalen = Automatiseren!

Eigenlijk is de stap D niet zozeer een aparte stap, het is meer iets dat je in je achterhoofd moet houden. Verslaving kost tijd om aan te leren, Ontwennen kost tijd om te wennen.

Iedere keer dat je jouw gedrag de positieve kant op herhaalt maak je dat je de negatieve kant ietsjes meer oplost in de positieve ervaringen.

Wat maakt deze ene keer nou uit? Misschien niks.. of misschien blijkt het achteraf gezien de eerste van een hele reeks van positieve stappen… dan is het waarschijnlijk toch handig om niet te lang uit te stellen om met die reeks te beginnen. De vraag is:

Hoe zorg ik ervoor dat ik het herhaal (misschien zelfs ook als ik het niet gelijk
‘nodig’ heb)?

Een tipje zou bijvoorbeeld kunnen zijn dat je deze stappen niet alleen maar doet bij “trek” maar dat je ze gewoon dagelijks gaat herhalen bij lastige situaties of bij lastige gevoelens. Niet om de dagelijkse lastige momentjes allemaal op te blazen met dynamiet, niet om ze op magische wijze te laten ‘verdwijnen’. Maar doordat je jezelf dagelijks oefent in het opvangen van lastige gevoelens, jezelf oefent in het nemen van afscheid zonder spijt, het vinden van andere alternatieven bij gemis en het vinden van rust in afleiding
en acceptatie.

“alleen wat je vaak herhaalt wordt automatisch…”
Alles wat je vaak doet daar word je goed in
zodat je het kunt op momenten dat je het nodig hebt….dus wacht niet te veel tot je het nodig hebt.

Kijk eventueel ook eens naar de Prezi het ABCDaaah van het trekgevoel
Wanneer je liever de video bekijkt: You-tube van het ABCD-tje bij trek


Als je het hier eens uitgebreider over wilt hebben laat het me even weten:


Aan de slag?: Praat eens met Hans .. *klik*
Of eerst eens een kopje koffie drinken om je te informeren?

• Zie FAQ’s •

Gratis en zonder verplichtingen
zelfs geen emailadres als je niet wilt🙂

PraatmetHans.nl

Last van verslaving? PraatmetHans .nl

One thought on “ABCDaaah… wat heeft dat te maken met mijn craving?

Geef hier jouw reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s