Gedachten over ‘Weerstand’… (bij #verslaving) – 04

PraatmetHans_Resistance is Futile.jpgIk krijg wel ‘questions‘ over ‘weerstand’ bij de behandeling van verslaving. En ik kan eigenlijk alleen maar als ‘answer‘ zeggen dat juist mijn verbazing over het verwijtende gemak waarmee die zogenaamde ‘weerstand’ bij de cliënt wordt neergelegd, voor mij de reden is geweest om een begin te maken met integrative addiction management.
Dus samenvattend tot dusver over ‘weerstand’… de weg ergens naartoe was al lastig en slecht begaanbaar. Maar wat dan te denken van de aantrekkelijkheid van het doel zelf? Als je daar geen oog voor krijgt als (self)coach dan kom je nergens…

[Deel 01]
over dopamine en veroordeling
[Deel 02]
over minstens twee paletten
[Deel 03]
over de emoties over verslaving
[Deel 04]
over (jouw/jullie) toekomst

Het absoluut on-aantrekkelijke doel

Het Mens-Paard-Krokodil model van Piet Vroon over de verticale gelaagdheid in ons brein helpt ons beter te begrijpen hoe we over onszelf kunnen nadenken. Letterlijk misschien: “Hoe ons ik handiger kan nadenken over ons zelf, over de emotionele kant daarvan en over de honger kant daarvan. Vandaar dat ik op deze site een uitleg hebt geschreven over het [Mens-Paard-Krokodil]-model van ons brein* (en het belang daarvan voor verslavingsbehandeling). Een model waar ik dan ook best wel wat over heb geschreven (het ‘MPK’-model) op deze site*

Mensen zijn -net als alle dieren- toch vooral gericht op het verminderen van pijn en het maximaliseren van plezier. Wanneer ik als coach dus bezig ben met het stellen van doelen die niet leuk, niet uitdagend, niet interessant of wel pijnlijk zijn, dan kunnen die doelen op zichzelf wel heel haalbaar zijn, maar ze zijn zo onaantrekkelijk dat je ze als klant eigenlijk helemaal niet wil behalen.
Tot op het moment dat je begint met het “niet-gebruiken” (voor veel therapievormen toch stap 1 in het vinden van controle) waren immers de leuke, de spannende, de relaxte en de fijne momenten van het leven toch meestal wel verbonden met het (overmatig) gebruik?
Als je begint ‘te stoppen’ dan vraag je jezelf natuurlijk af: Hoe ziet een leven er uit na het stoppen van mijn (overmatig) gebruik? Hoe gaat dat er uit zien… en hoe aantrekkelijk is dat?
“Een leven lang achter de geraniums?”…

Nee, dàár loop je warm voor, als mens met voldoende expirimenteer-drift, en/of genoeg rottig verleden om je in ieder geval minstens alvast te hebben laten opstarten op het pad van middelengebruik.

Beter is het om nog niet gelijk met het ‘stoppen’ te beginnen -waar iedereen zo gemotiveerd voor zegt te zijn op het moment dat we door gebuik in de problemen zijn gekomen-. Het heeft veel meer zin om samen met iemand te onderzoeken wat er nou eigenlijke aantrekkelijke toekomst scenario’s zouden kunnen zijn.

wat wil iemand nou eigenlijk ècht!

En natuurlijk, daar komt ook gebruik om de hoek kijken. Dat namelijk iets dat als “belangrijk & positief” zal voelen in het emotioneel brein en in de hersenstam (het [Paard] en de [Krokodil]). Hoe onzeker het [Mens]elijke denken er tegelijk ook over is!

Het helpt ook om te begrijpen hoe ‘hongers’ weinig of niets te maken hebben met de wil (of de “ik wil niet!” gebieden van ons brein. Het helpt te begrijpen dat een goede zorg voor jezelf je niet alleen de wilskracht geeft om je verslaving te controleren maar ook de ‘hartkracht’ nodig is om duidelijk met “de honger van de krokodil*” om te gaan.

Dat is te verwachten als addiction coach en daar moet je ook niet moe van worden. Door niet alleen de ‘verstandige’ kant van het denken aan te spreken maar juist ook de ‘advocaat van de Duivel’* te spelen en samen met de cliënt te zoeken naar de niet-volledig-‘aangepaste’ redenen ontstaat er meer rapport en meer kans dat mensen zich ook daadwerkelijk gaan inzetten voor zichzelf.


“Ut”-denken versus toekomst en hoop

Daarbij zie je, grappig genoeg, bij mensen met een verslaving ook vaak best veel verlammend perfectionisme. Het leven is natuurlijk ook al vaak misgelopen en de pogingen om te controleren zijn uit de hand gelopen, dus het is voorstelbaar dat je niet zo makkelijk op jezelf vertrouwt als je in beweging wilt komen. Misschien is dat ook wel terecht en is die twijfel ergens wel nuttig om scherp te blijven op jezelf. Maar gedachten als: “Zat ‘ut’ deze keer gaan lukken (‘ut’ is al zo vaak misgelopen). Wat moet ik doen om ‘ut’ te laten lukken?”

Als je die zinnen nou net leest… Valt het je nog op, achteraf?

Veel mensen valt het namelijk niet meer op!

Sta hier even bij stil wat daar staat!
Wat betekent het dat het hele leven is gereduceerd tot een ‘ut’! Iets dat kan slagen of niet… Wat betekent dit voor degene die dat leven leidt?

Leven is géén ‘ut’, leven is een gecompliceerd iets met heuvels en dalen, met tegenvallers en opkrabbelen, met mogelijkheden méér dan je kan pakken, en met meer onmogelijkheden dan dat je zou willen. Het is géén race met een eindoordeel aan de finish, anders dan misschien jouw eigen oordeel als je jouw laatste adem aan het ademen bent.
Leven is een complex en prachtig verhaal met wendingen en mensen die je tegenkomt en dingen die je kan plukken en verzorgen en dingen die je kan laten verrotten en vergaan. En zelfs de ‘shit’ die je tegenkomt kan je ofwel beoordelen op de geur die het nu heeft of ook op de voedzaamheid voor dingen die je er in de toekomst mee kan voeden en laten groeien…
Maar er is nergens een ‘goed’-of-‘fout’. Het oorlogsverleden van mijn vader heeft een deel van mijn jeugd vergalt en heeft mij ook voorbereid om als therapeut beter te zijn in het herkennen van geheimen in gezinnen.


Al-dan-niet ‘geslaagd’…

Maar wat er in ons hoofd gebeurt als we naar iemand met een ernstige aandoening kijken dan reduceren we “leven” tot een “‘gelukt’-of-niet
Ik heb mensen met kanker behandeld en één van de dingen die achteraf moeilijk waren -naast vaak de vermoeidheid- was dat “leven” was gereduceerd tot “niet dood zijn”.
Leven is zoveel meer dan dat. En wrang genoeg heeft juist die onvrede over die beperking van het leven ook veel mensen geholpen om een draai te maken in hun leven. Omdat zij beseften dat ze prioriteiten moesten gaan stellen zodat zij hun leven konden gaan leiden op een manier die méér was dan niet-dood te zijn. Voor veel mensen met een verslaving zie ik een soortgelijk proces. Hun leven wordt gereduceerd tot niet gebruiken”. Want dan doe je het goed. En met een soort van veroordelende blik kijken zij ook zelf naar hun eigen leven alsof het een test is op school die digitaal met “goed-of-fout” beoordeeld kan gaan worden… en géén flauw idee wat er daar ná dan is.

Er is geen daarna… tenminste, niet voor jou. Er zullen gedachten en meningen zijn over jou door anderen, er zullen gevoelens zijn voor jou door anderen. Er zullen dingen van jou overblijven waar mensen iets aan hebben en blij mee zijn of waar mensen last van hebben en die zij ’t liefst zo snel mogelijk vergeten… En het is aan ieder van ons om ons leven zo te leven dat we hopelijk het liefst zo veel mogelijk van die eerste groep nalaten.


Goed-of-Fout

Maar deze manier van denken die werkt een hopeloos makend perfectionisme in de hand. Een alles-of-niets manier van kijken die uiteindelijk natuurlijk meestal op “niets” uit zal komen.

Je kunt niet altijd “alles” hebben…
Dus een alles-òf-niets manier van oordelen geeft op de lange altijd: “Niets!”

Bij mensen die knokken met afhankelijkheid en verslaving zie je vaak een behoefte om het perfect te gaan doen. De behoefte om het gevecht te beslechten. Dat het even ‘voorbij’ is en dat je de afrekening krijgt zodat je “niet meer hoeft te knokken”. Het is natuurlijk vaak al vervat in de afhankelijkheid die nog vóór de verslaving zat: je probeert dingen te kunnen die je eigenlijk niet kan… maar met een beetje gebruik lukt “ut” je wel!

Die perfectionistische manier van kijken werkt in de hand dat je zoekt naar een rust die niet bestaat. Je zoekt naar de “goed” die je jezelf kan geven en dat je daar ná uit mag rusten… Maar die manier van leven werkt dus in de hand dat je niet voldoende rust neemt onderweg. Want leven is inspannen èn uitrusten… dus dan kan je maar beter zo goed mogelijk zijn in uitrusten en niet al te afhankelijk zijn van chemische manieren van uitrusten. Een leven heeft prestatie nodig en geslaagde kansen om “de moeite waard” te voelen. Dus dan kan je jezelf maar beter niet kapot werken zodat je daarna niet meer kan werken aan nieuwe prestaties van jouw toekomstige zelf, in de toekomst.

Perfectionisme is ‘killing’… voor jouw future-self

Waarschijnlijk is dit ook één van de redenen waarom veel mensen die met een verslaving aan het knokken zijn, soms gebaat zijn bij een aanpak waarin óók een spiritueel aspect voorkomt. Een aspect waarin je jezelf verbindt met een groter geheel, iets dat groter is dan jijzelf, een geloofsgemeenschap, een God of Profeet, een meditatievorm of een politieke partij. Iets dat je helpt om boven je eigen “goed-of-fout”-beoordeling over jezelf uit te stijgen. Niet een nieuw streng veroordelend Godsbeeld, alsjeblieft, maar een helikopter-view waarbij je boven je eigen korte termijn perfectionisme uit kan stijgen zodat je begrijpt: leven is iets waar uitrusten in zit! Uitrusten is niet iets dat daar komt als het àf is…
Leven is iets dat dagelijks plezier in zich mag hebben zodat je de moed houdt om door te gaan, ook als het lastig is onderweg. Als tegenwicht voor de moeite die het ook kost, onderweg. En niet iets dat pas ‘achteraf’ zou mogen, “als het verdiend is”
Want -als gezegd- er is geen achteraf, namelijk. Dan zou je pas mogen genieten bij de laatste ademteug, dat lijkt een doel dat hopeloosheid veroorzaakt en dat is het laatste dat je nodig hebt bij een traject waarin je aan zelf-controle werkt.


Aan de slag

Dus in Integratief Addiction Management gaan we aan de slag om die doelen helder te krijgen. Laten we ze niet overschaduwen door “niet-gebruik” maar gaan we juist kijken naar redenen waarom je wèl zou gebruiken. En dan zoeken naar manieren van leven die dergelijke doelen kan bereiken van binnenuit, zonder chemische hulp. Dan gaan we kijken of de doelen die er waren werkelijk wel zo aantrekkelijk waren op de lange termijn.
Dan gaan we samen aan de slag in een traject dat voor sommige mensen kort is omdat ze het zelf gaan doen, en sommige mensen zie je over jaren. Op lastige momenten, of gewoon eens in de 4 maanden om de doelen vast te blijven houden samen…


[Deel 01]
over dopamine en veroordeling
[Deel 02]
over minstens twee paletten
[Deel 03]
over de emoties over verslaving
[Deel 04]
over (jouw/jullie) toekomst

Oh, en als ik jou dus als integrative addiction coach, of als partner, of als self-coach ergens bij kan helpen, laat me dat dan weten.

Hans West

Integrative Addiction Management (individuele, en partner coaching) sinds 1996. Als je geen zin hebt om in de boeken terecht te komen als “verslaafde”, als je wilt dat ik langs kom bij jou i.p.v. je te moeten aanmelden bij instanties… Als je jouw leven zelf in de hand wilt gaan nemen.

(aanvullende theorieën te vinden op West-coaching.nl*)

Mijn vraag aan jou:

Als jij iets hebt gehad aan dit artikel, of jij weet iemand die hier iets aan zou kunnen hebben: gebruik dan de social media sharing-buttons hier beneden om het onder de aandacht van mensen te brengen die er óók iets aan zouden kunnen hebben.


Als je hierover meer wilt weten of als je het hier wat uitgebreidere over wilt hebben met me, laat het me even weten:

cupofteacupofcoffee

…als je eens (eventueel anoniem) wilt praten
bij een kopje thee of koffie?..
dat kan!*


Zelf aan de slag?: Praat eens met Hans .. *klik hier*

Of -als gezegd- drink eerst eens samen met Hans een kopje koffie* om je te informeren?

• Zie FAQ’s •

Gratis en zonder verplichtingen


zelfs geen emailadres als je niet wilt 🙂

PraatmetHans.nl

Last van verslaving? PraatmetHans .nl

Geef hier jouw reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.