Het risico van polygebruik (uppers naast downers) is…

roes-risico’s

PraatmetHans-Uppers-DownersHet risico van poly-gebruik (het nemen van verschillende middelen door, en naast elkaar) op feestjes heeft natuurlijk duidelijke voordelen (fun) maar de nadelen…

Met name het gebruik van ‘uppers’ (stimulerende middelen als coke, XTC, amfetamine) náást een ‘downer’ (zoals met name alcohol of GHB) zie je veel op feestjes.
Waarbij met name het risico van alcohol vaak wordt onderschat omdat het “toch geen harddrug is”.  Lees verder

Verslaving: gezondheid? of ziekte? of juist chronische ziekte?

A young girl is sick

Regelmatig zijn mensen bang dat je mensen met een verslaving een vrijbrief geeft voor gebruik als je zegt:

De neurowetenschap laat duidelijk zien: verslaving is een ziekte!

En dat heeft alles te maken met een te simpele manier van denken over ziekte. Niet voor niks neem ik zo’n zielig plaatje, want zo denken we makkelijk over ziekte. Te ziek om aan de verantwoordelijkheden te voldoen, je hebt rust nodig, medicijnen nodig en je moet alleen maar bezig zijn met beter worden (als je iets anders gaat doen dan dat, dan krijg je op je kop).
Dat kinderlijke beeld van ziekte klopt natuurlijk niet bij verslaving. Lees verder

Draait verslavingsbehandeling om “stoppen” of eigenlijk juist om “starten”?

Question: Hoe kan ik mijn partner (of kind) nou in godsnaam laten stoppen met dat gebruik?

Answer: Hoe hard moet je daar mee bezig zijn?…


Stoppen of starten?

waarschuwing verkeerslichtenHet onderwerp “je moet stoppen!” (of minderen) bij een verslaving die door de ‘eigenaar’ niet (h)erkend wordt is bijna altijd volledig nutteloos. Daardoor ontstaan vrijwel altijd meningsverschillen waardoor mensen zich vooral gaan ingraven in de loopgraven waarmee vaak vooral het verzet tegen de beoordeling “verslaafd” op de voorgrond komt …en het belangrijkste onderwerp uit de aandacht blijft: “what the F… moet ik doen met mijn leven zonder mijn ‘middel’. Wat moet ik doen met mijn energie en tijd zonder mijn trucje om mijn leven leuk, interessant, spannend, expressief, geil, mooi, warm, rustig, spiritueel, kalm of positief te maken? Hoe kan ik het middel leren zien als wat het is: eigenlijk vrij oninteressant voor levenskwaliteit op de langere termijn. Ook al maakt de verslaving dat het dus belangrijk voelt.. maar dat is wat verslaving doet…

Het uitsluitend richten op “niet-gebruik” werkt niet en dat heeft drie redenen Lees verder

KRO-NCRV Nachtkijkers: zondagnacht 2:00-6:00 – over verslaving

nachtkijkers1608Wanneer je meer over mijn werk rond verslaving wilt weten dan wordt het een latertje aanstaande zondagnacht. Voor mij wel in ieder geval 😀

Tussen 2:00 en 6:00 praat ik in het programma Nachtkijkers met Carl-Johan De Zwart over het omgaan verslaving. Over de verschillen tussen biologie en emotie, over het risico van tolerantie en… over de vragen waar jij mee loopt.

Als je vragen hebt over het omgaan van met verslavingen -van jouzelf, van een partner of gezinslid, van een collega of vriend-, plaats die dan hier onder als reactie of mail jouw vraag naar nachtkijkers@kro-ncrv.nl.
Als je meer wilt weten over dit programma: Lees verder

Lezing: Omgaan met ‘verslaving’ (en what the f*©# is dat nou eigenlijk: verslaving?)

StopdeVerslaving_koffie-met-Hans-WestEr is veel onzin over “verslaving” het is een slecht gedefinieerd iets maar er zijn best veel mensen die er last van hebben. Zelf, of dat zij last hebben van de verslaving van een partner, of een ouder of een kind… En onzin of vage begrippen, daar kan je niet zo veel aan doen, dat glipt tussen je vingers door. Misschien zijn zelfs de matige resultaten van veel verslavingszorg voor een deel terug te voeren op de onduidelijkheid van wat het nou eigenlijk is… “verslaving”?

Omgaan met ‘verslaving’ (en what the f*©# is dat nou eigenlijk… verslaving?)

Als we grip willen hebben op iets dan is het handig om goed te kijken naar wat iets wel is en wat iets niet is want er is een hoop onzin op de ‘markt’. Dan is het handig als eens iemand de dingen duidelijk komt uitleggen.
Dus een aantal dingen die in een lezing als deze aan bod komen zijn: een antwoord op de vraag “wat is verslaving?” beter gezegd: uit welke elementen is “verslaving opgebouwd?” en de vraag “wat moet je er aan doen?”

Laat ik maar vast wat dingen verklappen:

Lees verder

Zelfmedicatie of oefening (met medicatie?)

PraatmetHans-ZelfmedicatieVeel mensen gebruiken hun middel vooral als zelf-medicatie… “moodication” zal ik maar zeggen.
Omdat je in een andere ‘mood’ wilt komen gebruik je een middel naar keuze om daar terecht te komen ‘in je hoofd’ waar je terecht wilt komen. Of we gebruiken omdat we aan bepaalde eisen willen kunnen voldoen waar we niet aan kunnen voldoen zonder onze oppeppertjes of  rustgevertjes of afleidingen. De dingen die we moeten, die hebben soms een zelfmedicatie  (“mustication“) nodig in ons brein. Dat kan chemisch veroorzaakt worden in ons brein of we kunnen gedrag hebben dat (vaak appèl doet op onze oerhersenen: ‘lekker’ duidelijke afleidingen zoals adrenaline door ruzie, harde seks en extremere risico’s. Of juist rust door door veel eten of juist hongeren.
Daardoor ontstaat vaker wel dan niet iets dat ik ik altijd met “emotionele afhankelijkheid” aanduid, in mijn ogen minstens de helft van wat de mensen die er weinig genuanceerd tegenaan kijken “verslaving” noemen.

Maar het lastige van zelf-medicatie is dat degeen die de medicatie ‘voorschrijft’ tegelijkertijd ook degene is die degene is die de medicatie slikt… Lees verder

Wat zijn de voor- en nadelen van ‘commitment device’-truc (3)

Voor- en nadelen van de ‘commitment device’-truc

PraatmetHans_Odysseus_BondageEr zijn ook wel een paar voor- en nadelen van de ‘commitment device’-truc die goed zijn om in het achterhoofd te houden.

Voor sommige mensen geeft het gebruik van een commitment device een gevoel dat je geen zelf-controle hebt. Wanneer je ervoor zorgt dat je door afspraken met anderen zult wordt tegen gehouden, bijvoorbeeld… wat gaat er dan gebeuren in een situatie waarin je waarin je niet wordt tegen gehouden?
Lees verder

Odysseus en zijn commitment device (2) (over #craving / #trek en verleiding)

Wat is een #committent device?

PraatmetHans_Odysseus_BondageDe oplossing van Odysseus wordt in de huidige therapiewereld nog steeds gebruikt en wordt wel een “committent device” genoemd onder therapeuten. Want op allerlei punten komen we de vraag tegen: hoe hou ik mijzelf aan mijn eigen goede voornemens… Want achteraf blijkt immers telkens weer: het waren ècht goede voornemens… *zucht*

To abstain from the enjoyment which is in our power, or to seek distant rather than immediate results, are among the most painful exertions of the human wil.~N.W. Senior (1836)

Lees verder

Wat we van Odysseus kunnen leren over het omgaan met #craving / #trek en verleiding (en wat niet)

Omgaan met trek:
De les van Odysseus

PraatmetHans_Odysseus_BondageVerleiding is niet nieuw voor ‘de mens’… en manieren om met verleiding om te gaan al zeker niet.

Homerus (Grieks dichter en zanger die leefde van rond 800 v.Chr. tot 750 voor Christus) schreef er al over in de Odyssee* (zo’n beetje het oudst bekende Griekse geschrift).


Wat we van Odysseus kunnen leren over het omgaan met craving en trek

In dit verhaal beschreef Homerus al hoe Odysseus een probleem had toen hij met zijn schip en bemanning langs de Sirenen moest varen. Sirenen waren volgens de Grieken destijds half-godinnen, half vogel en half mens, die zulke mooie liederen konden zingen dat iedere schipper in de verleiding kwam om naar hen toe te varen. En als je dichtbij genoeg was en de verleiding sterk genoeg, dan lette je niet meer op andere dingen, zodat ook jouw schip op de klippen liep Lees verder

Voor de omgeving van iemand met een verslaving is het handig om Push & Pull te kennen

Over Push & Pull bij verslaving

PraatmetHans_Verslaving-Push-PullEen verslaving ontwikkelt zich vanzelf als je eenmaal een kritisch punt gepasseerd bent. Als omgeving zie je dat gebeuren en je staat er naar te kijken en je vraagt jezelf of je wat moet doen, wat je dan moet doen. Dan is het belangrijk om als omgeving na te denken over jouw eigen grenzen en het vast houden daarvan. Er is namelijk genoeg goeie wil, daar ontbreekt het niet aan, aan alle kanten niet. Mensen doen vaak echt hun stinkende best maar op de verkeerde manier zodat het telkens weer niet lukt. En dat is juist hetgeen waar je als omgeving zo moe van wordt en waardoor het geduld wordt verloren.

Lees verder

Waarom hebben we nog altijd geen oplossing voor verslaving?

niet één oplossing voor verslaving

Cocaine and dollar on black backgroundIk keek laatst een youtube een stukje over de vraag waarom we “nog altijd geen oplossing hebben voor kanker?”(als je geïnteresseerd bent, kijk: http://youtu.be/7tzaWOdvGMw)
Eigenlijk is het antwoord al heel snel en genuanceerd dat “kanker” weliswaar een hele grote vlag is, maar dat daar totaal verschillende problemen onder terecht komen die weliswaar oppervlakkig gezien allemaal te maken hebben met ongeremde celgroei. Maar dat het aan de andere kant volledig onterecht is om het door die overeenkomst dan maar allemaal onder dezelfde vlag te schuiven. De ene vorm heeft soms maar nauwelijks iets te maken heeft met de andere soort van kanker.

Je snapt dat ik als verslavingsdeskundige hier een parallel zie. “Waarom hebben we nog steeds geen antwoord op verslaving?” Nou omdat er onder die grote vlag “verslaving” ontzettend veel verschillende problematiek schuilt. Lees verder

Cocaïne en hersencellen: over uitgroei en opruimen

Cocaïne: uitgroei en opruimen van breincellen

PraatmetHans cocaïneDat klinkt best gunstig voor de cocaïne gebruiker, als je deze nieuwe onderzoeken te oppervlakkig leest. Tot nu toe werd verslaving vooral in de dieper gelegen hersenstructuren gezocht (vergelijk de honger van mijn Krokodil*) maar voor cocaïne geldt ook dat in het hogere gebieden (de denkende ‘Mens-laag’ in het MPK-model) wordt ook door cocaïnegebruik beïnvloedt. Daar beginnen de zenuw-uiteinden ineens behoorlijk te uit te groeien en te “spruiten”. Lees verder

“Craving” afpellen, “Trek” pareren…

Craving Afpellen
Één van de lastiger momenten bij het tackelen van een verslaving, is het opvangen van de momenten van “craving”, van het gevoel van “trek”.

Laat ik even helder zijn: dat is soms knap lastig, met name als je wat langer hebt gewacht om te reageren. Dan wordt het ook wat lastiger om na te blijven denken. Daarom geef ik mijn klanten vaak een kaartje mee waarop de belangrijkste dingen staan, zodat zij een beetje houvast hebben. Maar je kan ook hieronder kijken om een idee te krijgen Lees verder

Overmatigheid versus biologische verslaving of juist psychologische afhankelijkheid

bijvoorbeeld: alcoholmisbruik of alcoholafhankelijkheid (DSM IV)

(zie voor een prezi over het verschil tussen afhankelijkheid en verslaving: biologische verslaving of juist psychologische afhankelijkheid – de 2 lagen van een verslaving)
Bij het bekijken van de problemen door “verslavende middelen” is het handig om zaken niet teveel op één hoop te gooien. Verslaving heeft het al zo in zich om een onoverzichtelijke toestand te worden. Dan is het handig om in dingen een beetje te scheiden zodat je overzicht kunt blijven houden.
Als er onduidelijkheden zijn rond verslaving dan zijn er aan die onduidelijkheden en die spraakverwarringen meestal grofweg drie aspecten te herkennen: “middelenmisbruik” of “overmatig gebruik”, “lichamelijke verslaving” en “psychologische afhankelijkheid”.

Middelenmisbruik of overmatig gebruik is namelijk niet hetzelfde als een (biologische) verslaving of een (psychologisch/emotionele) afhankelijkheid. Natuurlijk kunnen de laatste twee ertoe bijdragen dat Lees verder

Eerlijkheid… wat is dat eigenlijk? #verslaving #ontkenning

Eerlijkheid… een Gevoel,een Gedrag of een Gedachte?

Traces of flour

Image by Terriko via Flickr


en nee, ik zeg niet dat mensen met een verslaving liegen!

In de loop van decennia verslavingszorg heb ik best een hoop vragen gehad van mijn klanten (of cliënten, of patiënten -wat jij het liefst hoort-) dus er zijn zo in de loop der tijd best een fors aantal dingen waar ik al over nagedacht heb om daar ook met een zinniger antwoord te komen dan  de standaard therapeutische antwoorden als: “wat vind je er zelf van?” 😉
Maar soms kom je er ineens een nieuwe tegen: een leuke vraag die je prikkelt tot nadenken.
Vandaag was er zo één:

Hans, wat vindt jij? Eerlijkheid.. is dat een [G]evoel of een [G]edrag of een [G]edachte?

… Nou hou ik ervan om mijn therapieën de vorm te geven van een vraag-antwoord spel, een dialoog. Lees verder

Discussie over terugvallen

Echt iedereen die in de verslavingszorg werkt die komt de vraag tegen: “Moet ik dit nou al zien als terugval?”

En ik vind dat ook een hele belangrijke vraag waar helaas gewoon niet één simpel antwoord op te geven is. Om toch een poging te doen om op deze vraag antwoord te geven heb ik onderstaande Prezi gemaakt… Lees verder

Drie aspecten van #verslaving (bio-psycho-sociaal)

Verslaving is een bio-psycho-sociaal proces.

BreinMPKAls het proces van verslaving eenmaal op dreef begint te raken dan is het een proces dat echte aandacht verdient. Want als we het proces van verslaving op z’n beloop laten dan heeft het de neiging om alleen maar verder op te lopen en zich steeds verder “in te graven” in het brein en in de persoonlijkheid en in z’n omgeving.
Uiteindelijk zie je, in ieder geval biologisch en psychologisch, een situatie ontstaan waardoor daadwerkelijk het denkende brein ondergeschikt (in die zin zou je kunnen stellen: “slaaf”) lijkt te zijn geworden aan een klein maar belangrijk deel van de hersenstam. Géén leuke situatie en zéker geen situatie waarin je nog van het middel kunt genieten.
Het tegenovergestelde van verslaving aan iets in jezelf is in mijn ogen zelfverantwoordelijkheid. Kennis-van-zaken vind ik dus belangrijk bij het opvangen van verslaving. Met behulp van deze teksten hoop ik te voorkomen dat Lees verder